09/03/2007 – 28/03/2007: 40 jaar animatiefilm KASK Gent
De opleiding animatiefilm aan de KASK Hogeschool Gent werd 40 jaar geleden opgericht door de visionaire Raoul Servais en heeft ondertussen een internationale reputatie opgebouwd.

Ter gelegenheid van deze verjaardag stelt de KASK in samenwerking met het Internationaal Filmfestival van Vlaanderen-Gent in De Zebrastraat een indrukwekkende tentoonstelling samen, opgebouw uit tekeningen, schetsen, storyboards, voorstudies, lay-outs … en natuurlijk de animatiefilms zelf.

De “grondstof” wordt geleverd door 40 studentenfilms, stuk voor stuk erkand en geprezen op belangrijke internationale festivals.

Foto: “Flatlife” van Jonas Geirnaert






Historiek en Motivatie

Raoul Servais (Oostende 1928) heeft het al in talrijke interviews opgemerkt dat tegenwoordig animatiefilmstudenten in één week tijd leren waar hij zelf -als amateur- jaren over heeft gedaan.
Het schrijnende gebrek aan informatie heeft hem echter niet ontmoedigd en in 1960 werkt hij zijn eerste korte animatiefilm “Havenlichten” af. Een film die hem onmiddellijk een nationale prijs opleverde.
In 1960 startte Servais ook zijn loopbaan als leraar aan de Gentse Koninklijke academie voor Schone Kunsten. Een opleiding animatiefilm behoorde nog niet onmiddellijk tot de mogelijkheden, maar dat belette de vooruitziende directeur Geo Bontinck niet om alvast een aantal studiofaciliteiten te voorzien. Die ingrepen stelden nieuwsgierige studenten grafiek en toegepaste kunsten in staat het beeld per beeld medium te ontdekken.
Eén à twee jaar studie volstonden niet om aan de toenemende vraag van de Belgische en Nederlandse studio’s te voldoen. Servais kreeg opdracht om een voltijdse vierjarige opleiding te ontwikkelen. In 1970 studeerden de eerste generatie animatiefilmers af. De Gentse school geldt als de oudste in Europa en inspireerde talrijke andere opleidingen zoals de befaamde en inmiddels gigantische school voor het beeld ‘Les Gobelins’.

Andere jonge opleidingen deden graag beroep op de begenadigde pedagoog. Servais werd door de Perzische keizerin Farah Dibah, gevraagd om de Gentse oefening nog eens over te doen in haar land. Ook Cal Arts, Harvard, Kassel en andere universiteiten trachtten Servais te verleiden met een hoogleraarschap. Servais blijft trouw aan zijn geesteskind en beperkt zich tot gastcolleges en een bescheiden leerstoel aan het Brusselse ENSAV La Cambre.

Servais wist aan de Gentse Academie een unieke symbiose te maken tussen een degelijke professionele opleiding zonder daarom zijn artistieke ambities te verloochenen.
Die belangrijke dualiteit dichotomie zou zijn studenten geen windeieren leggen. Niet alleen zouden producties uit de afdeling vanaf 1970 een stevige festivalreputatie opbouwen, hij gaf ook zijn studenten die professionele basis mee, die hij zelf zo had gemist.

Veel van zijn alumni trokken voor lange of korte tijd naar het buitenland om aan buitenlandse producties te werken. Californische studio’s als Pixar, I.L.M, Blur of Klasky Csupo stellen jong Gents talent tewerk. Ook Britse (Richard Purdom, Tandem,…)Franse (Alphanim, France Animation,…) Duitse (Hahn Produktion) en Nederlandse huizen waarderen de polyvalente Vlamingen. Fréderic Duchau regisseert twee langspeelfilms voor Warner (w.o Racing Stripes). Chris Hermans en Paul Demeyer regisseren elk een Rugrats feature.
Ook Piet Derycker heeft al een paar langspelers op zijn palmares waarvan Lars de kleine ijsbeer zéker het publiek wist te bekoren. Pieter Van Houte was verantwoordelijk voor de schitterende integratie van 3D animatie in het succesvolle“Les Triplettes de Belleville”. Marlon Nowé superviseerde de animatie van de Gopher Tropy (genomineerd voor de academy award)

Als in 1993 Raoul Servais op rust wordt gesteld (hij werd dat jaar 65), was zijn team van vaste medewerkers uitgebreid van 1 naar 10. De afdeling bleef een prominente player in het festival circuit en dat bewijzen de grote prijzen die films behalen op de festivals van Espinho (92), Annecy(1993,1997), Stuttgart (95,98), Gent (2000, 2002,2004) Brussel en last but not least Cannes (2004). Als Knack filmrecensent Patrick Duynslaegher (in zijn verder niet zo vriendelijke analyse over het ABC van de Vlaamse film) concludeert dat Vlaanderen er prima in slaagt om toch in één deelgebied op de wereldkaart te staan en wel onder de A van Animatiefilm.

Het veertigjarig bestaan van Europa’s eerste animatiefilmschool is na de verrassende zege van Jonas Geirnaert een ideaal moment om stil te staan bij deze opmerkelijke opleiding.
Internationaal gezien prijkt de opleiding ondanks haar relatieve kleinschaligheid (jaarlijks studeren een zestigtal studenten aan deze vierjarige academische opleiding), bij de meest vermaarde scholen.

Eric Ubben
Docent Animatiefilmgeschiedenis